دکتر مرتضی عبدالهی متخصص کودکان و نوزادان

ایران، مشهد ، کلینیک پزشکی دکتر مرتضی عبدالهی ، واحد 01

تلفن تماس05136230049

تغذیه کمکی کودک..قسمت اول.. سن شروع تغذیه کمکی

جهت مشاهده کلیپ صوتی و تصویری  …اینجا…کلیک کنید

اغلب والدین برای شروع غذای کمکی کودک لحظه شماری میکنند.ولی اصول شروع را نمیدانند.

مطالعات زیادی در این مورد انجام شده و در فرهتنگهای مختلف در سنین متفاوتی غذا شروع میشود.در بعضی مناطق دنیا غذا بعد یک سالگی شروع میشود و در بعضی جاها از یک ماهگی ..

آنچه در تمام منابع علمی مشترک است سنین ۴ تا ۶ ماهگی است.مطالعات زیادی نشان داده که کودکانی که قبل از ۴ ماهگی غذای کمکی برایشان شروع میشود ریسک آلرژی و حساسیت در آنها بسیار بالا است ..از طرفی سیستم ایمنی کودک در این سنین آماده شناسایی آنتی ژنهای مواد غذایی است و در مواردی که شروع غذای کمکی دیر تر از ۶ ماهگی است هم آلرژی ها شیوع پیدا میکنند.

حال سوالی که پیش می آید اینست که کجای این طیف ۴ تا ۶ ماهگی شروع شود؟..جواب اینست که شرایط کودک تعیین کننده است .

جهت شروع  باید کودک چه شرایطی داشته باشد:

بطور کلی کودک باید توانایی گردن گرفتنداشته باشد.تمایل کودک به خوردن و به سمت دهان بردن اشیاء هم بایستی وجود داشته باشد

برای انتخاب زمان مناسب شروع تغذیه بهتر است با پزشکتان مشورت کنید چون بسته به نمودار رشد شرایط کودکان متفاوت است.

خیلی از مراکز برای کودکی که وزن گیری خوب ندارد توصیه میکنند که غذای کمکی زودتر شروع شود.در حالی که کودکی که وزن گیری اش خوب نیست بایستی حتما یک بررسی آزمایشگاهی انجام شود چون ممکن‌است مشکل دیگری(مانند عفونتهای ادراری) داشته باشد.ضمن اینکه در این سنین تغذیه کمکی هیچ نقشی دروزن گیری کودک ندارد

زمان شروع تغذیه کمکی در بعضی فرهنگهابعد از یک سالگی است و بعضی جاها هم از دو ماهگی شروع میکنند..در کشور ما با توجهبه آموزشهای اخیر تاکید شدیدی روی راس ۶ ماهگی میشود که این تاکید خیلی مناسب نست.چون در بعضی کودکان میتوان زودتر شروع نمود.

بعنوان مثال کودکی که ریفلاکس گوارشیدارد را میتوان در ۴ ماهگی غذا شروع نمود یا کودکی که وزن گیری خو ب دارد را بهتر است زودتر شروع کنید

مجدد تاکید میشود در کودکی که مشکل وزنگیری دارد شروع زودرس تغذیه هیچ کمکی نمیکند و علل کمبود وزن کودک نیاز به بررسی دارد

برای روشن شدن موضوع کالری شیر مادر و تغذیه کمکی را مقایسه میکنیم.یک وعده شیر برای کودک ۶ ماهه حدود ۱۵۰ میلی لیتر حجم و ۱۰۰ کیلو کالری انرژی دارد و بعلت هضم آسان حدود دو تا سه ساعت بعد کودک مجدد گرسنه میشود.در حالیکه یک وعده غذای کمکی مانند فرنی که در این سن دو تا سه قاشق فقط کودک میخورد حد اکثر ۲۰ کالری دارد و تا ۳ ساعت کودک را سیر نگه میدارد.بنابراین در زمان شروع غذای کمکی .غذا کمک زیادی به وزن گیری نمیکند و شیر مادر همچنان محور اصلی رشد کودک است.پس شروع زود غذا برای وزن گیری یا اصرار و پافشاری برای دادن غذای بیشتر به کودک در این سنین هیچ اثری در وزن کودک ندارد و فقط سبب اختلالات رفتاری و لجبازی و بد غذایی کودک میشود

در سن ۶ ماهگی ۱۰۰ درصد انرژی کودک از راه شیر مادر تامین میشود.این مقدار در ۹ ماهگی ۸۰ درصد و در یک سالگی ۵۰ تا ۶۰ درصد میشود…این مقادیر نشانه اهمیت شیر مادر در شروع غذای کمکی است و هدف از شروع غذای کمکی آماده سازی کودک برای غذای سفره است نه وزن گیری

فرزند سالم.مشکلات شیر دهی.فرزند پروری قسمت ۴

برای مشاهده کلیپ …اینجا ..کلیک کنید

نوزاد در ساعات اولیه تولد حجم معده بسیار کوچکی دارد که همین حجم کوچک هم اغلب توسط مایع آمنیوتیک بلعیده شده حین زایمان پر شده..بنابراین در ساعات اول تولد کودک نیاز به شیر زیادی ندارد ..متناسب با نیاز کم کودک سینه مادر هم در ساعات اول تولد کم شیر است و این کم شیر بودن کاملا فیزیولوژیک و متناسب است….ولی نیاز به مکیدن در کودک در این ساعات وجود دارد و این نیاز سبب میشود که هم نوزاد تسکین یابد و هم مادر خونریزی رحمی اش کنترل شود و سینه برای شیر دهی روزهای بعد آماده شود.دادن هر ماده ای بجز شیر مادر (شیر خشک یا آب قند) این روند فیزیولوژیک را مختل میکند.

قبل از شروع شیر خشک بایستی ابتدا علایم کمبود شیر کنترل شود.

زیاد گریه کردن.زیاد و. طولانی مکیدن.احساس خالی بودن سینه و علایم مشابه هیچکدام نشانه کمبود شیر نیست

یکی از علایم کافی بودن شیر تعداد دفعات ادرار کافی کودک است که ۵ بار خیس کردن پوشک نشانه کفایت شیر است.البته ذکر این نکته ضروریست که در ۳ روز اول تولد بطور طبیعی تعداد دفعات ادرار کمتر است.

وزن گیری خوب کودک هم نشانه کافی بودن شیر است .که نیاز به زمان طولانی تری برای بررسی دارد ذکر این نکته ضروریست که کودک در چند روز اول تا ۷ درصد وزن کم میکند.

استفراغ و شیر بالا آوردن اغلب در روز اول بعلت تحریک معده با مایع آمنیون دیده میشود ولی گاهی نشانه مشکلات جدی تری است

ترشح مختصر ناحیه تناسلی نوزاد دختر گاهی در چند روز اول حالت خونی پیدا میکند.ولی چنانچه گذرا باشد و معاینات سالم باشد بعلت مسایل هورمونی نوزاد است.

دفع مدفوع بایستی حد اقل یک نوبت در ۲۴ ساعت اول تولد صورت گیرد و حد اکثر تا ۴۸ ساعت اگر دفع مدفوع نداشت بایستی بررسی شود

 

مشکلات مادر و نوزاد در ساعات اول تولد

جهت مشاهده کلیپ …اینجا کلیک کنید

دقایق اول تولد مهمترین زمان در تعیین سرنوشت موفقیت یا شکست شیر دهی است

نوزاد در ساعت اول پس از تولد هوشیار است و تمایل به مکیدن.در این زمان هر چه زودتر باید شیر دهی شروع شود.و شروع سریع شیر دهی در این لحظات باعث شروع مناسب چرخه هورمونی مادر و ترشح هورمون اکسی توسین میشود.این هورمون از یک طرف کمک به افزایش ترشح شیر و موفققیت شیردهی میکند و از طرفی کمک به تسریع جمع شدن رحم مادر و کنترل سریعتر خونریزی مادر میشود.

در بیمارستانهای دوستدار کودک بلافاصله پس از تولد نوزاد زیر سینه مادر رار میگیرد حتی در مادر بی هوش در سزارین

اموزشهای شیردهی بایستی از دوران بارداری شروع شود تا مادر در روز اول آمادگی کافی برای شیردهی داشته باشد

ملاقاتهای غیر ضروری از مادر تازه زایمان کرده سبب اختلال در هم آغوشی مادر و نوزاد میشود

هرچه نوزاد در روزهای ابتدایی بیشتر سینه را بمکد هورمونهای مادر بهتر ترشح میشود و شیر دهی در اینده موفق تر خواهد بود و دادن آب قند و شیر خشک در روز اول سبب شکسته شدن این چرخه و اشکال شیردهی میشود

مکرر مکیدن پستان در روز اول کاملا طبیعیست و نباید انرا به حساب کم بودن شیر گذاشت.از طرفی حجم معده نوزاد هم در روز اول بسیار کم است و خوردن چند میلی لیتر شیر در هر وعده برای نوزاد کافیست

 

برای داشتن فرزند سالم چه باید کرد.دوران بارداری.فرزند پروری -۲

برای مشاهده کلیپ ..اینجا ..کلیک کنید

تراتوژنها مواد و عواملی هستند که در دوران بارداری سبب آسیب جنین میشوند.

با توجه به اینکه اغلب ارگانهای حیاتی مانند قلب و مغز در ماه اول شروع به تشکیل میکنند.بیشترین آسیب تراتوژنها در سه ماهه اول و خصوصا در ماه اول است

خیلی از مادران در ماه اول از بارداری خود بی اطلاعند و چند روز پس از تاخیر خونریزی ماهیانه شک میکنند و تا زمانی که برای آزمایش اقدام میکنند گاهی جنین یک ماهه میشود و گاهی در همین مدت جنین دچار آسیب میشود.پس منطقیست که زوجین زمانی که پیشگیری از بارداری را کنار میگذارند خود را بار دار در نظر بگیرند و از عواملی که سبب آسب جنین میشود دوری کنند

چه عواملی بیشترین آسیب محیطی را به جنین میزنند

داروها در راس این عوامل قرار دارند..مصرف هر گونه دارو حتی داروهای گیاهی و مسکن ها بایستی با اطلاع پزشک در دوران بارداری باشد.

اشعه ایکس هم در بارداری ممکن است سبب آسیب جنین شود و مادر حامله تا حد ممکن بایستی اشعه نخورد …بعنوان مثال در قسمت قبل توضیح داده شد که اعمال دندانپزشکی به علت نیاز احتمالی به عکس بایستی قبل بارداری انجام شود

مصرف سیگار.قلیان.مواد مخدر وبعضی غذاها و……همگی ممکن است سبب آسیب جنین شود

استفاده از موبایل در مادر بار دار بایستی محدود به موارد ضروری شود چون بی خطر بودن موبایل هنوز اثبات نشده

کاهش استرس مادر هم بسیار مهم است که از جمله وظایف پدر و خانواده و حتی جامعه است که استرس مادر را کم کنند.

کنترل های دوران بارداری توسط متخصصین زنان و ما ما ها انجام میشود که شامل کنترل وزن و فشار خون و کنترل آزمایشات لازم شامل قند خون و سایر آزمایشات است توصیه به انجام آنها میشود.

بطور معمول در بار داری سونو گرافی گاهی تا چند بار لازم میشود ولی سونوگرافی ها بایستی فقط جنبه تشخیصی و با صلاحدید پزشک زنان و ما ما باشد.موارد سونوی سه بعدی که جهت تهیه آلبوم و لاکچری گری توسط خانواده ها انجا میشود را بایستی با صلاحدید پزشک انجام دهید و پافشاری به انجام آن نداشته باشید.

تعیین نوع زایمان یا سزارین و تاریخ زایمان بر اساس شرایط مادر و جنین باید صورت گیرد و از زایمان زودتر بخاطر تاریخهای لاکچری بایستی پرهیز نمود

 

 

 

برای داشتن فرزند سالم چه باید کرد..فرزند پروری-۱

جهت مشاهده اولین کلیپ فرزند پروری اینجا کلیک کنید

برنامه ریزی برای داشتن فرزند سالم از قبل از ازدواج باید شروع شود.شاید در آن زمان کمتر زوجی به فرزند دار شدن فکر کنند.ولی زمانی که تصمیم به ازدواجشان قطعی شد بایستی ابتدا یک مشاوره ژنتیک جهت پیشبینی سلامت فرزند آینده شان انجام دهند.بسیاری از مشکلات ژنتیکی امکان داشتن فرزند سالم را غیر ممکن میکند و این زوج بایستی از ازدواج صرف نظر کنند.

پس از ازدواج زوجین بایستی برای فرزند دار شدن به توافق برسند و به فرزند آوری بعنوان راهی برای فرار از مشکلات نگاه نکنند.

موارد زیادی از زوجین ناسازگار که در حال جدایی هستند توسط بزرگان فامیل به فرزند آوری تشویق میشوند تا از طلاق پیشگیری شود.ولی این اقدام اشتباه است.و عواقب آن را فراوان مشاهده میکنیم.وجود کودکان طلاقی که توسط یکی از والدین به سختی بزرگ میشوند یا توسط سایر افراد و گاهی پرورشگاه و….

زوجین حتما بایستی چند سال با هم زندگی کنند تا تفاهم زندگی داشته باشند و سپس در مورد زمان فرزند اوری احساس نیاز پیدا کنند.

مادری که در ۱۸ سالگی ازدواج کرده نباید برای بارداری عجله کند ولی زمانی که در ۳۵ سالگی ازدواج کرده بایستی زودتر در مورد زمان بارداری با همسرش به توافق برسد.

در مورد تعداد فرزند و فواصل بین آنها شرایط خانوادگی بسیار مهم است ولی بعنوان یک اصل کلی تک فرزندی توصیه نمیشود چون کودکان تک فرزند مشکلات عاطفی و تربیتی زیادی خواهند داشت

انجام آزمایشات و بررسی بیماریها بایستی قبل بارداری انجام شود..مادر با اضافه وزن زیاد بایستی قبل از بارداری با متخصصین تغذیه مشورت کند.یا در مورد کنترل دیابت و فشار خون بایستی از قبل بارداری اقدام کند.

چنانچه مشکلات دندانی دارد بایستی قبل بارداری دندانهایش را ترمیم کند چون در حاملگی ممکن است ترمیم دندان امکانپذیر نباشد

زوجین بایستی در شرایط مالی تا حدی مناسب باشند تا بتوانند از پس هزینه های فرزند بر آیند…هرچند منتظر مانند برای شرایط مالی خیلی ایده آل هم گاهی غیر منطقی است ولی حد اقلهای اقتصادی شامل داشتن شغل ثابت و توان اجاره یا خرید مسکن و توان تهیه امکانات اولیه زندگی از حد اقلهای فرزند آوری است..باز هم متاسفانه موارد زیادی مشاهده میشود که زوجین در سنین بالا با وجود شرایط مالی مناسب از ترس مخارج از آوردن فرزند اجتناب میکنند و در یک عده هم برعکس زوجین جوان که هنوز وضعیت مالی بسیار نا مناسبی دارند و حتی توان خرید پوشک و هزینه بیمارستان را هم ندارند تعداد زیاد فرزند می آورند .که هر دو مورد اشتباه است

 

فرزند پروری از قبل تولد تا بلوغ

مجموعه مباحث فرزند پروری بصورت متن و فیلم ۵ دقیقه ای آپارات بصورت هفتگی ارایه میشود.

هر هفته یک کلیپ اضافه خواهد شد .

…قسمت اول…قبل از بارداری…

جهت مشاهده کلیپ اینجا کلیک کنید

برنامه ریزی برای داشتن فرزند سالم از قبل از ازدواج باید شروع شود.شاید در آن زمان کمتر زوجی به فرزند دار شدن فکر کند.ولی زمانی که تصمیم به ازدواجشان قطعی شد بایستی ابتدا یک مشاوره ژنتیک جهت پیشبینی سلامت فرزند آینده شان انجام دهند.بسیاری از مشکلات ژنتیکی امکان داشتن فرزند سالم را غیر ممکن میکند و این زوج بایستی از ازدواج صرف نظر کنند.

پس از ازدواج زوجین بایستی برای فرزند دار شدن به توافق برسند و به فرزند آوری بعنوان راهی برای فرار از مشکلات نگاه نکنند.

موارد زیادی از زوجین ناسازگار که در حال جدایی هستند توسط بزرگان فامیل به فرزند آوری تشویق میشوند تا از طلاق پیشگیری شود.ولی این اقدام اشتباه است.

زوجین حتما بایستی چند سال با هم زندگی کنند تا تفاهم زندگی داشته باشند و سپس در مورد زمان فرزند اوری احساس نیاز پیدا کنند.

مادری که در ۱۸ سالگی ازدواج کرده نباید برای بارداری عجله کند ولی زمانی که در ۳۵ سالگی ازدواج کرده بایستی زودتر در مورد زمان بارداری با همسرش به توافق برسد.

در مورد تعداد فرزند و فواصل بین آنها شرایط خانوادگی بسیار مهم است ولی بعنوان یک اصل کلی تک فرزندی توصیه نمیشود چون کودکان تک فرزند مشکلات عاطفی و تربیتی زیادی خواهند داشت

انجام آزمایشات و بررسی بیماریها بایستی قبل بارداری انجام شود..مادر با اضافه وزن زیاد بایستی قبل از بارداری با متخصصین تغذیه مشورت کند.یا در مورد کنترل دیابت و فشار خون بایستی از قبل بارداری اقدام کند.

چنانچه مشکلات دندانی دارد بایستی قبل بارداری دندانهایش را ترمیم کند چون در حاملگی ممکن است ترمیم دندان امکانپذیر نباشد

 

قسمت دوم..بارداری و زایمان

جهت مشاهده کلیپ ..اینجا کلیک کنید

بیشترین آسیب محیطی به جنین در یک تا سه ماه اول بارداری صورت میگیرد زیرا اغلب ارگانهای حیاتی جنین مانند قلب و مغز در این سنین تشکیل میشوند.

تراتوژنها موادی هستند که به جنین آسیب میزنند.تراتوژنها طیف وسیعی از مواد .غذاها داروها اشعه محیطی و.. میباشند.

در ابتدای بارداری که اغلب مادران تا یک ماه اول از بارداری خود بی اطلاعند بیشترین آسیب جنین ممکن است اتفاق بیفتد

منطقی به نظر میرسد که مادر از زمانی که روش های پیشگیر از بارداری خود را به قصد حامله شدن کنار گذاشت خودش را باردار در نظر بگیرد.

حتی اشعه موبایل احتمال آسیبرسانی به جنین دارد و توصیه میشود تا زمانی که بی ضرر بودن آن در دراز مدت اثبات نشده مادران باردار فقط در موارد ضروری از موبایل استفاده کنند.

دود سیگار.مصرف الکل.مصرف داروها و…همگی میتواند آسیب رسان باشند.

مادر و پدر و سایر اطرافیان بایستی در کاهش استرس کوشا باشند.

کنترل و انجام آزمایشات دوره ای در بارداری مانند قند. فشار.تیرویید .و در صورت صلاحدید متخصصین زنان و مامایی سونوگرافی و سایر آزمایشات گاهی ضرورت دارد

اقدانات تشخیصی بایستی بر اساس ضرورت و نیاز و توسط متخصصین زنان و مامایی انجام شود و اقداماتی که جهت لاکچری گری مرسوم شده اصلا توصیه نمیشود.

در تعیین زمان زایمان هم فقط شرایط نوزاد و مادر را بایستی در نظر گرفت و از تغییر زمان زایمان با اهداف لاکچری گری بایستی اجتناب نمود

 

قسمت سوم فرزند پروری دوران نوزادی

جهت مشاهده کلیپ …اینجا کلیک …کنید

دقایق ابتدایی تولد مهمترین نقش را در موفقیت شیردهی دارند و هر چه زودتر بایستی شیردهی شروع شود.در اغلب بیمارستانهای دوستدار کودک بلافاصله پس از تولد نوزاد را زیر سینه مادر میگذارند حتی در حالت بی هوشی مادر پس از سزارین و یا در زمان ادامه درمان مامایی روی مادر.

مکیدن سینه نوسط کودک سبب ترشح هورمون اکسی توسین در خون مادر میشود .این هورمون اثرات بسیار مفیدی در بدن مادر دارد..جمع شدن رحم و کنترل خونریزی .کوچک شدن سریعتر شکم مادر از اثرات بسیار مفید آن است.از اثرات دیگر این هورمون افزایش تولید و ترشح شیر است.هر عاملی که سبب کاهش مکیدن نوزاد شود سبب کاهش ترشح این هورمون میشود.

دادن آب قند یا شیر خشک یا پستانک از جمله این موارد هستند و تولید هورمون اکسی توسین در بدن مادر را مهار میکنند.

نوزاد ان اغلب پس از تولد هوشیار هستند ولی پس از یک ساعت به خواب میروند.در این یک ساعت اول تولد که نوزاد بیدار است هر چه زودتر بایستی شیردهی شروع شود.

شیر مادر در روز اول بسیار کم است و بصورت آغوز یا شیر اولیه است.از طرفی معده کودک هم در روزهای اول پذیرش بسیار کمی دارد و بسیار کوچک است.نوزاد در روز های اول ذخیره کبدی چربی قهوه ای برای کنترل قند دارد و عملا نیازی به شیر زیاد ندارد.مکیدن مکرر و هم آغوشی مادر و نوزاد در روز اول کاملا طبیعیست و نشانه کم بودن شیر نیست.بجز مواردی که خطر افت قند خون وجود دارد (مانند دیابت مادر یا وزن کم یا زیاد نوزاد)در سایر موارد کم بودن شیر در روز های اول جای نگرانی ندارد.

در روز اول ملاقاتهای غیر ضروری اطرافیان از مادر زایو نه تنها کمکی به مادر و نوزاد نمیکند بلکه سبب اشکال در شیردهی میشود زیرا مادر در برابر ملاقاتی ها راحت نیست ..فقط وجود پدر و یک همراهی خانم از بستگان نزدیکمصرف شیر افزاهای گیاهی و ویتامینی جهت مادر بلامانع است ولی دادن آب قند و شیر خشک فقط با اطلاع پزشک باید انجام شود

واکسن ب ث ژ

۳BCG vaccineواکسن ب ث ژواکسن ب.ث.ژ سویه زنده تضعیف شده مایکوباکتریوم بویس است. کالمت و گرن طی ۱۳سال(از سال ۱۳۲۱تا ۱۳۲۱) آن را از مایکو باکتریوم بویس بیماریزا وپس از ۲۳۲بار پاساژ روی محیط کشت سیب زمینی-صفرا-گلیسرول به دست آوردند. بعد از این دوره این سویه به نوعغیربیماریزا تبدیل شد، بنابر این به آن)نام دادند واز سال ۱۳۲۱مورد استفاده عمومی قرار گرفت و در دوران جنگ جهانی دوم مصرف آن جنبهبین اللمللی پیدا کردعلاوه بر عمل آن به عنوان واکسن علیه سل ،ثابت شده است که آن یک محرکغیر اختصاصی سیستم ایمنی بوده و یکی از اشکال ایمونوتراپی برای درمان سرطان سطحی مثانه است.تاریخچه تأسیس بخش ب . ث . ژ:پس از اتمام جنگ جهانی دوم درسال ۱۳۲۵شمسی (۱۳۴۱میلادی) و طی حضور نمایندگان انستیتو پاستور فرانسه در ایران و با پشنهاد جناب آقای دکتر بالتازار رئیس وقت انستیتو پاستور ایران مقرر شد تا سرویس تولید واکسن ب. ث. ژ در ایران ایجاد گردد. همچنین جناب آقای دکتر مهدی قدسی به عنوان سرپرست این بخش برگزیده شد. اولین سویه ب. ث. ژ در بهار سال ۱۳۲۶شمسی به ایران آورده شد

۴و سپس واکسن ب. ث. ژ تهیه و تولید و اولین عملیات واکسیناسیون ب. ث. ژ ساخت داخل کشور از سال ۱۳۲۶در تهران شروع گردید. اولین پزشکی که واکسن ب. ث. ژ را در ایران مورد مصرف قرار دادمصرف این واکسن ابتدا در تهران و سپس در دیگر شهرهای ایران گسترش پیدا کرد.بخش ب. ث. ژ انستیتو پاستور ایران از همان ابتدا روابط خوبی با بخش ب. ث. ژ اانستیتو پاستور فرانسه و مرکز تهیه واکسن ب. ث. ژ کپنهاک داشته است و این بخش در سال ۱۳۱۵میلادی و طی بازرسی های به عمل آمده جامع شرایط بین المللی شناخته شد. پس از افزایش جمعیت کشور و با تغییر قوانین حاکم بر تولید فرآورده هایی نظیر واکسن، مقرر شد تا بخش ب. ث. ژ تجهیز و گسترش یابد و به همین منظور در سال ۱۳۶۱بخش جدید ب. ث. ژ واقع در مجتمع تولیدی تحقیقاتی انستیتوپاستور ایران جهت تولید انبوه و منطبق با قوانینGMPآغاز به کار کرد که تا زمان حال نیز به فعالیت خود ادامه می دهد.با مختصر تاریخچه ای که اشاره شد در حال حاضر بیش از نیم قرن است که این واکسن در انستیتو پاستور ایران تولید و در کشور مصرف می گردد. سویه ب. ث. ژ که اکنون در انستیتور پاستور ایران به مصرف ساخت واکسن می رسد، سویه انستیتو پاستور پاریس می باشد که سالانه در آمپول های لیوفیلیزه شده از انستیتو پاستور فرانسه ارسال می گردد. تمامی خواص این سویه در ایران بررسی شده و وارد فرآیند واکسن سازیمی گردد. لازم به یادآوری است که این سویه اولین بار توسط پروفسورژرژبلان در اردیبهشت ماه سال ۱۳۲۶شمسی به ایران وارد شد و اولین واکسیناسیون بر ضد سل با این ب. ث. ژ در مهر ماه همان سال در انستیتوپاستور ایران (تهران) بعمل آمد.این واکسن به صورت ویال های ۲میلی لیتری لیوفیلیزه تولید شده طی زنجیره سرد در اختیار مراکز بهداشتی و درمانی قرار گرفته و به صورت داخل جلدی به میزان ۵% میلی لیتر از حل سوتون رقیق ساخت انستیتوپاستو:ر ایران به باروی نوزادان تلقیح می گردد.

واکسن ب ث ژ چیست و چه عوارضی دارد؟ واکسن ب ث ژ واکسن ب ث ژ واکسن پیشگیری و مبارزه با سل است و با توجه به شرایط برای نوزادان یا بزرگسالان تجویز می‌شود. همچنین این واکسن برای درمان سرطان مثانه هم استفاده می‌شود. با دکتر سلام همراه باشید تا به بررسی عوارض این واکسن بپردازیم. بهتر است درباره واکسن ب ث ژ بدانید *این واکسن با تزریق به پوست تجویز می‌شود. کارایی دوزهای اضافی توسط شواهد علمی حمایت نمی‌شود. *میزان حفاظت در برابر عفونت سل به طور گسترده‌ای متفاوت است و حفاظت واکسن بین ده تا بیست سال طول می‌کشد. *در میان کودکان، این واکسن مانع از عفونت حدود ۲۰ درصد از آنان می‌شود و در میان کسانی که به این باکتری آلوده شده‌اند نیز این واکسن به نیمی از آنان کمک می‌کند تا بیماری در آنان ایجاد نشود. چه کسانی باید واکسن ب ث ژ بزنند *در کشورهایی که بیماری سل شایع است یک دوز در نوزادان سالم توصیه می‌شود که بهتر است تا حد ممکن زمان تجویز آن به زمان تولد نزدیک باشد. واکسن ب ث ژ *نوزادان مبتلا به اچ آی وی/ایدز نباید واکسینه شوند. *در مناطقی که بیماری سل شایع نیست تنها در نوزادان در معرض خطر بالا واکسیناسیون انجام می‌شود در حالی که در موارد مشکوک به بیماری این موارد به صورت جداگانه مورد آزمایش و درمان قرار می‌گیرند. *بزرگسالانی که سل ندارند و قبلاً واکسینه نشده‌اند اما اغلب در معرض بیماری سل مقاوم در برابر دارو قرار دارند ممکن است واکسینه شوند. *کسانی که سیستم دفاعی شان ضعیف است یا در حال حاضر بیمار هستند، مثلاً آبله مرغان دارند، یا اخیراً واکسنی زده اند که با میکرب زنده ساخته شده است، مثل واکسن سرخک، بهتر است که واکسن ب ث ژ نزنند. افراد قبل از ب ث ارزیابی می‌شوند و لازم خواهد بود که قبل از واکسیناسیون رضایتنامه ای را امضا کنند. واکسن ب ث ژ عوارض احتمالی واکسن ب ث ژ *یکی از مضرات واکسن ب ث ژ این است که اغلب باعث می‌شود نتیجه آزمایش های پوستی برای میکرب سل در آینده مثبت باشد. این به این معنی است که ممکن است ما نتوانیم بفهمیم که واکنش بخاطر عفونت سل بوده است یا بخاطر واکسن ب ث ژ. *پس از تزریق در محل مذکور، در تعدادی از افراد ظرف ۲ تا ۳ هفته بعد ازتزریق، واکنش‌های دستگاه ایمنی از جمله قرمزی، تورم و حتی زخم و خروج چرک از محل تزریق بروز می‌کند. *ممکن است تورم غدد لنفاوی زیربغل نیز به‌وجود بیاید. در صورت بروز هرگونه عارضه باید به پزشک معالج و نزدیک‌ترین مرکز بهداشتی درمانی در مجاورت محل سکونت خود مراجعه کنید. *اگر تزریق واکسن ب.ث.ژ، در ناحیه مورد نظر (یعنی بازوی نوزاد) انجام شد اما واکنشی دیده نشد یا اثر زخم (اسکار) در محل تزریق بجا نماند،‌نیاز به تزریق مجدد این واکسن نیست. *عوارض واکسن ب ث ژ به دو دسته عفونی و غیرعفونی تقسیم می‌شود که شایع‌ترین عوارض عفونی آن، تورم غده لنفاوی زیربغل و ناحیه گردن است. *در ۹۰ درصد مواقع، غدد لنفاوی زیر بغل متورم شده و ۱۰ درصد باقی مواقع نیز بسته به اینکه واکسن در کجا تزریق شده باشد، متفاوت است. *غدد لنفاوی پس از تورم، ۶۰ تا ۷۰ درصد چرکی شده که اگر خود به خود بهبود یابد، نیازی به ادامه درمان نبوده، اما در صورتی که چرکی شود، باید حتما تخلیه شود. *اگر اندازه این غده بیش از حد بزرگ شود، نیاز به عمل جراحی به وجود آمده و باید برداشته شود. بعد از آن رنگ سرخ برجستگی به تدریج تیره می گردد و تبدیل به تاول چرکی می شود. پوست روی تاول به تدریج نازک و بالاخره سوراخ می شود و ترشحات داخل آن خارج می گردد. بعد از سه هفته دیگر روی زخم دَله بسته می شود. چند هفتۀ بعد دلۀ روی زخم خود به خود می افتد و جوشگاه فرو رفته ای در محل آن باقی می ماند. این جوشگاه نیز بعد از مدت ها صاف می شود، ولی جای واکسن همیشه مشخص خواهد بود. *ممکن است در مواردی به دلیل تزریق نامناسب و یا دوز نادرست دارو ،کودکان مبتلا به لنفادنیت ( بزرگی غدد لنفاوی ) شوند . بزرگی غدد لنفاوی معمولا ۸ هفته پس از تزریق واکسن BCG ایجاد می شود ولی در موارد نادری ممکن است تا ۸ ماه پس از تزریق نیز اتفاق بیافتد. واکسن ب ث ژ عوارض جانبی واکسن ب ث ژ مثل هر واکسن دیگر ممکن است عوارض جانبی وجود داشته باشد و این عوارض در اشخاص مختلف متفاوت است. بعضی اوقات محل واکسن ممکن است ورم کرده و قرمز و دردناک شود.این حالت معمولاً بدون درمان بهتر می‌شود. غده های گلو و زیر بغل نیز ممکن است ورم کنند و گهگاهی نیاز به درمان داشته باشند. خیلی به ندرت ممکن است پیش بیاید که واکسن باعث عفونت گسترده ب ث ژ بشود. این معمولاً برای کسانی پیش می آید که مصونیتشان کم است از جمله کسانی که از نظر HIV مثبت هستند، کمبود تغذیه دارند یا از بیماری شدیدی رنج می برند. در موارد نادری این منجر به مرگ شده است.  تشکر از سایت دکتر سلام

بد غذایی کودکان

کلیپ بد غذایی کلیک کنید ویدیو شماره یک

 

جهت مشاهده ویدیو شماره دو کلیک کنید

 

فیلم اول بی اشتهایی کلیک کنید

 

فیلم دوم بی اشتهایی .کلیک کنید

 

فیلم سوم بی اشتهایی کلیک کنید

سالک

«سالک» چیست و چگونه منتقل می‌شود؟

سالک یک بیماری پوستی است که بوسیله گزش پشه خاکی آلوده به نوعی انگل، منتقل می‌شود. سالانه حدود دو میلیون مورد این بیماری در سراسر دنیا و از جمله ایران اتفاق می‌افتد.

سالک در ایران در بسیاری از نقاط وجود داشته است؛ بطوری که در استان‌های گلستان، سمنان، اصفهان، ‌یزد، کرمان، فارس، ‌هرمزگان، بوشهر، اهواز، ایلام و سیستان و بلوچستان شیوع بالایی دارد و سالانه بالغ بر ۲۰ هزار مورد مبتلا به سالک در کشور ثبت و گزارش می‌شود.

 سالک چگونه منتقل می‌شود؟

سالک توسط گزش برخی گونه‌های پشه خاکی آلوده منتقل می‌شود. پشه خاکی بسیار کوچک است و اندازه آن حدود یک سوم پشه‌های معمولی است و به سختی دیده می‌شود. در ایران دو نوع سالک شهری (نوع خشک) و روستایی (نوع مرطوب) وجود دارد. در سالک نوع شهری (خشک) مخزن بیماری عمدتا بیماران مبتلا و به طور تصادفی سگ‌ها هستند. به این ترتیب پشه خاکی ماده پس از خونخواری از اطراف زخم سالک، آلوده شده و در خونخواری مجدد در فرد سالم باعث انتقال بیماری می‌شود.

در سالک نوع روستایی (مرطوب) موش‌های صحرایی مخزن بیماری هستند و پشه خاکی ماده پس از خونخواری از موش صحرایی مبتلا، آلوده شده و در خونخواری مجدد در فرد سالم باعث انتقال بیماری می‌شود.

علائم سالک

پس از چند هفته تا چند ماه از گزش پشه خاکی آلوده، برجستگی کوچک قرمز رنگی ظاهر شده که به تدریج بزرگ و بزرگ‌تر شده و مرکز آن زخم می‌شود. تعداد ضایعات معمولا یکی است اما ممکن است متعدد نیز باشد. در سالک نوع روستایی ترشحات چرکی بر روی زخم وجود دارد و اطراف آن قرمز و برجسته است که به همین دلیل به آن نوع مرطوب گفته می‌شود.

در سالک نوع شهری ضایعه معمولا بدون ترشح و چرک است؛ بنابراین به آن نوع خشک نیز می‌گویند. احتمال عفونت ثانویه با باکتری‌ها نیز وجود دارد. ضایعات معمولا بدون درد و خارش است.

چرا سالک یک بیماری جدی است؟

ضایعه سالک به شکل یک زخم بد شکل ممکن است برای بیشتر از یکسال باقی بماند. این موضوع ممکن است اثرات روانی در بیمار حتی پس از بهبودی را به دنبال داشته باشد. در برخی موارد با تهاجم به پلک و بینی ممکن است موجب ایجاد ضایعه ماندگار در چهره و یا تغییر شکل شدید در بیمار شود. همچنین ایجاد عفونت ثانویه با باکتری‌ها، ممکن است عوارض شدیدی را ایجاد کند.

آیا پیشگیری از ابتلا به سالک ممکن است؟

بنابر اعلام مرکز مدیریت بیماری‌های وزارت بهداشت، با رعایت موارد ذیل می‌توان احتمال ابتلا به سالک را بسیار کاهش داد و یا اصلا به آن مبتلا نشد:

– در مناطقی که این بیماری وجود دارد حتی‌الامکان در هنگام غروب آفتاب و شب از خانه خارج نشوید، چرا که در این زمان پشه خاکی حداکثر فعالیت را دارد.

– روی پنجره‌ها توری مناسب نصب و پشت درها پرده مناسب آویزان کنید تا امکان ورود پشه خاکی به داخل خانه به حداقل برسد.

– هنگام غروب آفتاب و در طول شب از پشه بند آغشته به حشره کش استفاده کنید.

– برای از بین بردن پشه‌ها در داخل اطاق‌ها از اسپری حشره‌کش استفاده کنید.

– در صورت بروز سالک درمان خود را جدی بگیرید؛ چرا که در نوع شهری امکان انتقال بیماری به افراد سالم وجود دارد.

– خانه خود را با فاصله مناسب از اصطبل دام‌ها بسازید.

– در جمع آوری و دفع مناسب زباله، نخاله‌های ساختمانی و تسطیح مخروبه‌ها که مکان‌های مناسبی برای تکثیر پشه خاکی هستند، دقت کنید و با مسئولان مربوطه همکاری کنید.

– جهت معدوم کردن جوندگان در نوع روستایی با مسوولان ذیربط همکاری کنید.

– در کنترل بیماری در سگ‌ها و نگهداری بهداشتی سگ‌ها در نوع شهری با مسئولان همکاری کنید.

 آیا بیماری سالک نیاز به درمان دارد؟

در سالک نوع شهری از آنجا که بیماران مخزن بیماری هستند، لازم است بیماران تحت درمان قرار گیرند؛ چرا که با درمان و بهبود، حالت مخزن بودن آنها از بین می‌رود. به این ترتیب خطر آلوده شدن پشه‌های خاکی و انتقال بیماری وجود نخواهد داشت.

در سالک نوع روستایی تنها موارد خاص تحت درمان قرار می‌گیرند. این موارد شامل ضایعات بیشتر از ۳ سانتیمتر، ضایعات موجود در صورت، تعداد بیشتر از ۳ ضایعه، ایجاد ضایعه منتشر سالکی و وجود ضایعه در روی مفاصل است.

درمان سالک به دو صورت موضعی و عضلانی انجام می‌شود. درمان موضعی بصورت تزریق دارو و به اطراف زخم هفته‌ای یکبار و یخ زدن آن توسط مواد خاص (کرایو) دو هفته یکبار (حداکثر ۱۲ هفته) انجام می‌شود. درمان عضلانی نیز به صورت تزریق روزانه دارو به مدت ۱۴ روز (در نوع روستایی) و ۲۱ روز (در نوع شهری) است.

پانسمان ضایعه سالکی در کنترل بیماری از اهمیت خاصی برخوردار است. پانسمان ضایعه ضمن پیشگیری از عوارض عفونی، باعث جلوگیری از آلوده شدن پشه خاکی و قطع زنجیره انتقال می‌شود. بنابراین لازم است محل زخم را روزانه یک یا دو بار با آب لوله کشی و صابون شسته و با بتادین یا پماد اکسیددوزنگ پانسمان شود.

راههای انتقال سالک جلدی:

زمانی که پشه های خاکی در لانه جوندگان قرار می گیرند در هنگام خونخواری از جوندگان به انگل لیشمانیا آلوده می گردند و زمانی که انسان در مجاورت این پشه ها مورد گزش قرار بگیرد انگل لیشمانیا به بدن انسان منتقل می شود و بعداز طی دوره ی کمون در محل گزش زخم سالک ایجاد می شود.

فصل گزش در کاشان و آران و بیدگل از فروردین تا آبان ماه می باشد.

زمان گزش از غروب آفتاب تا صبح روز بعد می باشد.

مشخصات پشه خاکی ناقل سالک:  

  • رنگ : خاکستری
  • ارتفاع پرواز : حداکثر۲متر( بصورت پرشهای یک متری تا ۵ طبقه )
  • طول پرواز : ۳۰۰متر.
  • از توری های با قطر بیش از یک میلی متر عبور می کند.
  • هنگام نشستن بالهایش رابه شکل عدد۷ باز نگه می دارد .
  • به سموم حشره کش معمولی حساس است
  • فقط پشه های خاکی در انتقالسالکنقش دارند

محلهای زندگی پشه خاکی :

شکافهای عمیق دیوارها،اماکن متروکه، مخروبه، اصطبلها.

در طول روز درپناهگاهای گرم ،تاریک و مرطوب،

اطراف توده های زباله ، کود های حیوانی ،لا نه جوندگان ،پشت اشیاء ثابت منزل مانند کمد و قاب عکس استراحت نموده  و در ساعت  اولیه  شب شروع به فعالیت خونخواری و تغذیه می نمایند

راه های پیشگیری از بیماری:

۱- رعایت اصول حفاظت فردی و ممانعت از تماس پشه با بدن انسان

۲- مجزا بودن محل زندگی انسان از دام و رعایت فاصله مناسب در این خصوص

۳- استفاده از مواد دور کننده پشه هنگام استراحت وخواب در مناطق آلودهبویژه توسط سربازان ،نگهبانان و کشاورزان هنگام غروب و نیمه شب.(استفاده ازاین مواد هم توسط بیماران و هم توسط افراد سالم ضروری است)

۴- استفاده از توری و پشه بند مناسب (ریز سوراخ)توسط افراد سالم در مناطق آلوده بویژه از نوع آغشته به سم دلتا مترین و حتی لباسهای آغشته به سم دلتا مترین توسط سربازان ،نگهبانان و کشاورزان

۵- استفاده از لباسهای آستین بلند و تا حد امکان ضخیم و نیز عدم استفاده از شلوارک

۶- مراقبت و درمان زخم (ممانعت از تماس پشه بازخم بیمار بوسیله با پارچه تمیز ، مواد دور کننده یا پانسمان ویا پوشاندن زخم در طول استراحت فرد به منظور جلوگیری از آلوده شدن پشه خاکی های جدید وانتشار بیماریو انتقالبه دیگران)

۷- حتی الامکان  اجتناب از رفتن به مناطق آلوده بخصوص بعد از غروب آفتاب

۸- حتی الامکان  اجتناب از حضور در خارج از منزل درمناطق آلوده بخصوص بعد از غروب آفتاب (کنترل کودکان جهت بازی در مکانهای آلوده در ساعات عصر و غروب آفتاب و رعایت احتیاط در موقع کشاورزی در ساعات خاصی از روز )

۹- دفع بهداشتی زباله، فاضلاب و کودهای حیوانی جهت جلوگیری از مساعد شدن محیط برای زندگی پشه خاکی و سایر حیوانات

اهمیت پیشگیری از بیماری سالک پوستی:

۱- مسئله زیبائی خصوصا“در صورت ( و بخصوص در دختران وبانوان جوان ) .

۲- ایجاد  عفونت ثانویه

۳- طولانی بودن طول دوره درمان

۴- مشکل عوارض داروئی

۵- هزینه درمان ( دارو ، تزریق ، عفونتهای احتمالی و….)

۶- اثرات اجتماعی ، روحی و روانی برای بیمار مبتلا

۷- نداشتن واکسن جهت پیشگیری از بیماری

طراحی شده توسط ساینا وب